Portal romanskiego kosciola - Sulejów. Autor: T.D. zródlo: wikimedia.org


W Wielkopolsce i Na Dolnym Slasku znajduje sie najwiecej sladów architektury romanskiej. Autor: Radomil. Zródlo: wikimedia.org


Rotunda w Strzelnie jest jednym z najwazniejszych zabytków romanskich w Polsce. Autor: Jan Jerszynski. Zródlo; wikimedia.org

Jeśli planujecie zwiedzanie podczas wypadów weekendowych, warto zwrócić uwagę na jedne z najstarszych zabytków w Polsce. Architektura romańska w Polsce rozwijała się od XI do XIII wieku. Najwięcej jej śladów znajdziemy w Wielkopolsce i na Dolnym Śląsku. Dla wielbicieli klimatu powieści "Imię róży" lub filmów powracających do głębokiego średniowiecza typowo ceglane monumentalne budowle powinny być szczególnie interesujące. Dla osób wierzących mogą być wyjątkowymi miejscami modlitwy. Gdy przebywamy zagranicą, chętnie zwiedzamy stare budynki jak np.kościół Saint-Sernin w Tuluzie, największy z zachowanych francuskich kościołów pielgrzymkowych, lub hiszpański Kościół w Santiago de Compostela. W Polsce również znajdziemy perły architektury romańskiej. Oto przykłady.
Reklama

KOŚCIOŁY
Architektura romańska to przede wszystkim budownictwo sakralne. Gdzie ją zobaczyć? Pokanonicki kościół Najświętszej Marii Panny na Piasku był pierwotnie budowlą romańską. Jednak najstarszym zabytkiem romańskim Wrocławia jest kościół św. Idziego. Na Ostrowie Tumskim sąsiaduje z archikatedrą wrocławską. W Poznaniu jako pierwszą siedzibę biskupów polskich, czyli katedrę (dziś już tylko podziemia zachowały styl romański). Niedaelko znajduje się Kościół św. Jana Jerozolimskiego za murami, który do 1832 roku był pod opieką kawalerów maltańskich. W Inowrocławiu - jeden z najstarszych kościołów miasta - Bazylikę Mniejszą Imienia NMP. W archikatedrze gnieźnieńskiej warto zobaczyć zabytek romańskiej sztuki odlewniczej - Drzwi Gnieźnieńskie.

OPACTWA
Dla osób, które rzeczywiście lubią atmosferę filmów kostiumowych z tzw. czasów średnich, opactwa będą wielką turystyczną atrakcją. Najciekawsze są klasztory benedyktyńskie: w Mogilnie i Tyńcu. Opactwa cysterskie (m.in. Jędrzejowie, Sulejowie, Lubiążu) mają już charakter późnogotycki i różnią się od siebie, w zależności od tego, czy zakładali je cystersi pochodzenia niemieckiego czy francuskiego.  

ROTUNDY
Typową budowlą romańską jest także rotunda. Najlepiej zachowane są kaplica zamkowa św. Mikołaja w Cieszynie oraz rotunda św. Prokopa w Strzelnie.

Inne ciekawe pozostałości architektury romańskiej znajdują się tylko fragmentami w znanych zabytkach. Śladów romańskich można szukać np. kościele Mariackim w Krakowie, katedrze w Płocku, klasztorze cysterek w Trzebnicy, kościele dominikańskim w Sandomierzu lub kaplicy templariuszy w Rurce.

Przeczytaj również:
Perły architektury: kościoły gotyckie w Polsce
Urlop w klasztorze
Przeczytaj również
zobacz więcej